Het nieuwe (thuis)werken – Kilian Wawoe (AFAS Software)

Namens AFAS Software geeft Kilian Wawoe op MainStage HR tijdens HR Live een presentatie over Het nieuwe (thuis)werken en hoe de werkgever dit het best kan inrichten. In dit interview reflecteert hij op de honderden interviews die hij over thuiswerken heeft afgenomen onder vele honderden werknemers. AFAS Software bestaat al ruim twintig jaar en is een van de koplopers in het ontwikkelen van bedrijfssoftware voor profit-en non-profitorganisaties en overheidsinstanties.

Kilian Wawoe

Om maar meteen met de deur in huis te vallen: maakt werken op afstand gelukkig?

Voor sommige mensen wel! Uit mijn onderzoek onder honderden mensen bleken er hele grote verschillen te zijn tussen medewerkers. De een vaart er wel bij, de ander wordt er (diep) ongelukkig van.

Als werken op afstand gelukkig maakt, waarom gaan we dan niet allemaal op afstand werken?

Uit verschillende onderzoeken weten we dat een behoorlijk deel van de medewerkers (15 a 20%) na het verplichte thuiswerken niet meer naar kantoor wil komen. Ongeveer 10% wil permanent naar kantoor. De overige 70% wil twee a drie dagen naar kantoor. kortom, er is een groep die weer graag naar kantoor wil.

Waarom werkt het volgens jou niet, alleen maar werken op afstand?

De reactie op bovenstaande onderzoeken vanuit het management is vaak: we laten de mensen zelf kiezen en zolang je maar twee dagen op kantoor bent. En hier gaat het mis! De groep die graag vaker naar kantoor wil, doet dat niet alleen omdat ze een werkplek zoeken. Zij zijn ook op zoek naar verbinding, en daar heb je nu juist je collega’s voor nodig.

Hoe houd je mensen betrokken en bij de les als ze niet of nauwelijks op kantoor komen?

Tijdens de lockdown hadden we geen keuze en toen waren de Zoom-borrels en pub-quizzen en wandel-bilateralen voorbeelden van online-connectie. Nu het weer kan, is het veel beter om mensen naar kantoor te halen en te zorgen dat ze daar met elkaar op basis van de inhoud verbinding zoeken. Ofwel, je gaat niet naar kantoor voor de koffie, maar voor de kennis.

Hoe zorg je ervoor dat medewerkers veilig thuis kunnen werken, ik denk daarbij niet alleen aan arbo-normen maar ook aan dataveiligheid?

Vooropgesteld, de werkgever heeft een zorgplicht, ook thuis. Het probleem ligt dus bij de werkgever en niet bij de werknemer. Ik zou geen financiële vergoeding geven voor thuiswerkapparatuur maar als werkgever zelf de juiste apparatuur regelen. Kortom, het is geen thuiswerkplek, maar een werkplek op afstand van de werkgever.

Veel managers zijn bang dat de output van medewerkers achterblijft omdat ze thuis teveel vrijheid hebben, welk advies kan je deze managers meegeven?

Ons onderzoek laat zien dat mensen die thuiswerken over het algemeen meer uren maken. Dit komt omdat ze minder reistijd hebben en in die tijd gaan werken. Bovendien vervaagt de grens tussen werk en privé. Of je hier blij mee moet zijn is een andere vraag.

Waar managers zich meer zorgen over zouden moeten maken is of medewerkers genoeg kennis delen. Een callcentermedewerker kan makkelijk thuiswerken, maar een kenniswerker heeft andere mensen nodig. Om het nog maar eens te herhalen, het ontbreken van verbinding tussen mensen is wat dat betreft een groter probleem.

Het oude beoordelen werkt niet meer. Jij pleit voor het échte gesprek. Wanneer is er sprake van het echte gesprek?

In organisatieculturen waar het gaat om leven en dood, krijg ik deze vraag nooit. Als een piloot niet functioneert dan wordt er ingegrepen, wat beter kan wordt besproken. In veel organisaties gebeurt dit nu juist niet. Het echte gesprek wil zeggen dat je niets achter houdt. Dit kan je bereiken door niet één keer per jaar een gesprek te plannen, maar een cultuur te creëren waarin een doorlopende dialoog plaatsvindt.

En hoe voer je het echte gesprek op afstand?

Het goede gesprek vindt bij voorkeur face-to-face plaats. Een van de kernpunten van mijn onderzoek is dat mensen willen verbinden rond kennis. In plaats van verplicht twee dagen in de week naar kantoor te komen, om vervolgens naast collega’s te zitten die alleen maar aan het bellen zijn of zitten te vergaderen, is het veel beter om momenten van coaching en verbinding in te plannen als je toch op kantoor bent. Wat makkelijk en snel is af te kaarten kunnen we dan online blijven doen.

Wat wil je dat de deelnemers aan MainStage meenemen naar aanleiding van jouw lezing?

Ik ben 48, heb een prettig (koophuis), een gezin met oudere kinderen, 20 jaar ervaring in mijn vak en een ruim netwerk van mensen die als ik ze jaren niet zie, zo weer eens kan bellen. Voor mij heeft het thuiswerken heel veel goeds opgeleverd. Voor veel mensen die naar MainStage komen zal hetzelfde gelden. Maar het gaat niet om ons! Jongeren, alleenstaanden, mensen die klein behuisd zijn, net beginnen in hun werk, de organisatie niet kennen en geen professioneel netwerk hebben, betalen de prijs. Laat dit nu net de groep zijn die zo moeilijk te vinden is op de arbeidsmarkt.

Kortom, wat jullie en ik vinden van thuiswerken is niet zo relevant. We moeten een systeem opbouwen waar jongeren en je toekomstige medewerkers ook iets mee kunnen. Hoe? Dat vertel ik op MainStage.

AFAS is partner van MainStage en HR Live. Namens AFAS geeft Kilian Wawoe op MainStage een presentatie over thuiswerken en hoe de werkgever dit werkbaar maakt voor iedere werknemer. Klik hier voor meer informatie en tickets.

Bekijk alle workshops